አዲሱን ድረ ገጽ ይሞክሩ!
አዲሱን ድረ ገጽ ይሞክሩ!

የነቀዘ ዋርካን ምን ያደርጉታል?

እነሆ መንገድ። ከሜክሲኮ ቄራ፡፡ ጎዳናው እያደር ይጠባል። ተጓዥ እርስ በርሱ እየተጠላለፈ ይራኮታል። ባለማወቅ ማፈር ተረስቷል። ነገር በባት ጥንካሬ፣ በትከሻ ስፋት ካልሆነ በቀር የሚከባበር አንሷል። ይኼኛው መንገድ ትናንት የሄድኩበት ነው? ብለው ዘወር ሲሉ የሚያዩት የሚተን ትዝታ ነው። ትናንትና እዚያ ጥግ ቆመን እውነት አውርተናል? ብለው የመተከዝ ዕድል ሳይኖርዎ በትንሹ ሦስት አልፎ ሂያጅ ይገጭዎታል። እርሙን የበላ ተጓዥ ለይቅርታ ጊዜ ስሌለው ዘወር ብሎ የሚያይዎት የለም። ባለበት የሚቀጥል ነገር የለም። መንገድ ይሰፋል ይጠባል። ትውልድ ይመጣል ይሄዳል። ገዥ (አፍሪካን ባያድላትም) ይወጣል ይወርዳል። ተገዥ አጨብጭቦ የሰቀለውን አሯሩጦ ያወርዳል። ሁሉም ነገር ይቀያየራል። አገር ግን ያው ባለበት ይኖራል። ከዚህ ቢሸሹ እዚያ መጠጊያ አይጠፋም።

በአገር ይሁን እንጂ አልቃሽም ስም አለው። ባይመስልም ልቦና የማይስተው ሀቅ ነው። ባይዋጥልንም ነገር ዓለሙ በለውጥ ጎዳና እያቀዣበረ በትናንት፣ በዛሬና በነገ መሀል ቢያመዳድበንም፣ ብናግባባም፣ ልዩነቶቻችን እያደር ቢሰፉም አገር ዓይንሽ ለአፈር አትባልም። አትባልምና ከትናንት የተራረፈ ተስፋና ሥጋት ይዘን ዛሬም ለብክነት እንራወጣለን። የገባን መስለን እንመሰጣለን። በየፉካው ቆም እያልን ደም እንተፋለን። ያልጠገበ ሆድ እያሸን የእግዜር ሰላምታ በፈገግታ እንለዋወጣለን። ባይዋጥልንም የሚጠላንን ለመውደድ እንጥራለን። ባንጥርም የማንኖረውን ለመስበክ እንሻለን። ምክንያቱም ይህ የእኛ ጎዳና ነው። መገኛውም አገር ነው። መንገድ ጠበበኝ ተብሎ፣ መንገድ ተለወጠብኝ ተብሎ፣ ጠባይና አመል ከፋ ተብሎ አገር አይሸሽም። የማይስማማ ካለ ሌላ ታክሲ መያዝ መብቱ ነው!  

“ታክሲ!” እጮሃለሁ። ወያላው “አስገባው!” ብሎ በሩን ከፈተ። ምናለበት ሌላ ሌላውም እንዲህ ስንጠራው አቤት ቢለን? ምናለበት ብዙ ሳናንኳኳ የተዘጋብን በር ሁሉ እንደዚህች ሚኒባስ በር አሸርግዶ ቢበረገድ? ከዚያ እስከዚህ ድረስ ይኼን ያህል ‹እህህ› ያሳቀፈን ጥፋት ምንድነው? መንገዱን ጋሬጣ ሞልቶት ለበለስ ለቀማ ስንቸኩል ስንደማ መኖራችን ለምንድነው? እዚህ ጎዳና ላይ እንደ ሰው ቀጥሎ እንደ ኢትዮጲያዊ ለሚኖር መጠየቁ ብዙ ነው። ይኼ መንገድ ይኼ ጎዳና ላይ እንደ ጥሬ የፈሰሰው ጥያቄ የተመለሰ ቀን ነው የዕፎይታ ዲግሪያችንን የምንጭነው። ‹‹አይደለም እንዴ? ሲል አንዱ፣ አትሄድም? ወይ ግባ ወይ . . .››  ወያላው ተነጫነጨ። ለምን ከጥጋብ በላይ መነጫነጭ ተትረፈተፈ? የሚያውቅ አለ? ‹ዘመኑ የመቃናት ነው› ሲሉን አብረን በአንድ ልብ ‹አዎ ነው!› የማንለው ምን እየታየን ነው? ይኼ መነጫነጭ ነው ወይስ ሀቅ ላይ አተኩሮ ተስፋና እምነትን የመካድ ደካማነት? መንገዱ እንዲህ ያሳስባል። የፀሐዩ ንዳድ የልጅነት ሩጫን አያስታውስም። የጉልምስና ድካምን የሕይወትን ሠልፍ ብዛት የሚጠቁም ቀስት አለው። ከላይ ይኼ ቀስት ወበቅ ሆኖ ይወርዳል። ከታች እኛ አለን።

ውሉን በማናውቀው የኑሯችን እንቆቅልሽ ብዛት ወደ ላይ የምንጠቁም። ማንጋጠጥ የሰለቸው ወይ ክፉኛ የሚያከር እርስ በርሱ ይጠቋቆማል። በመጠቋቆም መካከለኛ ገቢ ያላቸው አገሮችን አልፈው ወደ ባለፀጋነት የተሸጋገሩ አገሮች ያሉ ይመስሉናል። ወያላው እኔን ይጠቁማል። ሾፌሩ ወያላውን፣ ‹‹አቦ ዝጋውና እንሂድ በቃ!›› ብሎ ይነጫነጫል። ተሳፋሪው ሾፌሩን ‹‹ለምን አትነዳውም ግን? እናንተም በሥልጣን እንደሚባልግ ሙሰኛ ለሕዝብ ግድ የላችሁ። ምን ቢያደርጉዋችሁ ይሻል ይሆን?›› ይለዋል። ትዕግሥት እዚች ምድር ተፀንሳ ገና ያልተገላገልናት የስለት ልጃችን ሳትሆን አትቀርም። ተሳፍሬ ወያላው በሩን ሲከረችም ታክሲያችን ከቆመችበት ተንቀሳቀሰች። የሚራመድ እግር ይዘን ስናበቃ መጠባበቅ እያቃተንና መማማር እያቃተን፣ ያለፉን ትርጉም አልባ ዓመታት ነገም ይደገሙ ይሆን? የሰይጣን ጆሮ ይደፈንና!

 ጨዋታው መሀል ከረፈደ ደርሰናል። ከሾፌሩ ጀርባ አጠገብ ለአጠገብ የተቀመጡ ወጣቶች ያወራሉ። ‹‹ያ ባለፈው ያስተዋወቅኩህ ልጅ እኮ በሜክሲኮ አድርጎ አሜሪካ ገባ!›› ይላል አንደኛው። ‹‹ተው እባክህ? ከሳዑዲ ተመለሰ አላልከኝም እንዴ በቀደም? ወይ ሰው? ደስ ሲል በእናትህ!›› ብሥራቱን የሰማው ሲያዳንቅ ‹ነግ በእኔ›  ይመስልበታል። ‹ነገ እኔስ እሱ ማለት አይደለሁ?› ይሉት እሳቤ የሚያስጨንቀው ይመስላል። ‹‹እንዴት ያለ ቅን ልጅ መሰለህ በቃ ይኼ አገር አይሆነው፤›› ሲለው ደግሞ፣ ‹‹ለማን ይሆናል? እኛም እኮ እስኪቆርጥልን ነው። በተለይ እኔ ይኼ አሁን የጀመርኩት ሥራ ካልሆነልኝ ጥዬ ስጠፋ ታየለህ እንጂ፣ ሰሞኑን እንደሚታፈሰው ሙሰኛ እጄን አጣጥፌ ችጋር አፍሶ ሲውጠኝ አላይም። ዳናዬም አይገኝ . . .›› ይላል የወዲያኛው። ‹‹ይዘገያል እንጂ በኢንተርፖልም ቢሆን ከዘመኑ ጥልቅ ተሃድሶ የሚያመልጥ የለም፤›› ይላል አንዱ።

በተለይ ለሁለቱ ወጣቶች ፊት ለፊት የሚታይ ‹አትፍራ!› የሚል ቃል ተጽፎ ተለጥፏል። እነሱ ብቻም አይደሉም አብዛኞቻችን መውደቅ እየፈራን፣ መክሰር እየፈራን፣ መጣር እየፈራን በተመቀጥነበት ቃሉን እያየን እንዳላየን እናልፋለን። ‹‹እኔ የምለው ግን ስንት ከፍሎ ነው የሄደው?›› ያጣራል የነገው ተጓዥ። ‹‹ከጀመረው ቢዝነስ ይልቅ ጉዞው ላይ ቢያተኩር አይሻለውም ይኼ ሰውዬ? አስቀድሞ እኮ ሥራው እንደማይሳካ አምኗል፤›› ትለናለች አጠገባችን የተቀመጠች ሽሙንሙን። ‹‹አንድ ሦስት መቶ ሺሕ ብር ገደማ ሳይፈጅበት ቀረ?›› ይመልሳል የውስጥ አዋቂው። “ፓ! አሁን እዚያ ድረስ በሦስት መቶ ሺሕ ብር ከመንጋተት እዚህ አንድ ቪትዝ ገዝቶ የእሷን ሊብሬ አስይዞ፣ ደግሞ በመቶ ሃምሳ ሺሕ አንድ ‹ቪትዝ› ገዝቶ ሁለቱን እያከራየ ዕቁብ እየጣለ፣ እያለ እያለ አይኖርም?” ትላለች አሁንም። ሁሉም ራሱ በቆመበት አምባ ላይ ሌላውን እያቆመ ይተቻል። መፍትሔና ችግር ጎረቤት ለጎረቤት ቢሆኑም፣ ከማቀናጀት መሸሽ ግንባር ቀደም እሳቤያችን የሆነ ይመስላል። አይመስልም?

ወያላው ሒሳቡን እንደተቀበለ ወዲያው መልስ እያስረከበ፣ ‹‹ውሳኔ ሲዘገይ አስተማሪነቱና ማስፈራሪያ መሆኑ ያጠራጥራል። ደግሞም ተመጣጣኝ ፍርድ ስለማንሰማ ነው እንዲህ የሚዘገንን ወንጀል ሲደጋገም የምናደምጠው። ለምን አስተማሪ የሚሆን ከበድ ያለ ፍርድ በቶሎ አይሰጥም?›› አላት በየዋህነት ነገሩ አብሰልስሎት። ‹‹አትፍረድ ይፈረድብሃል ብያለሁ ዛሬ!›› ሲል ጎልማሳው ጣልቃ ገብቶ ይሰማል። ‹‹መንግሥት እኮ ዳኛ አይደለም፤›› አሉት ሽማግሌው ሾፌር ዞረው ሳያዩት። ‹‹እሱን እንኳን ይተውት ዳኛ በዕጩነት አቅርቦ የሚያፀድቀው ማን ሆነና?›› ሲሉ ሁለቱ ከፊት የተቀመጡ ወጣቶች ጎልማሳው፣ ‹‹ሕገ መንግሥቱን አክብራችሁ ተጫወቱ እንጂ?›› ብሎ ለብቻው ሳቀ።

ወያላው ይኼኔ አንድ ጥቅስ ጠቆመን። “ዴሞክራሲ እንደ ቤቱ እንጂ እንደ ጎረቤቱ አይኖርም›› የምትል። ‹‹አይ እናንተ! አሁን እንዲህ ያለው ሥራ እውነት ከሰው ይመስላችኋል? አይደለም። ሰው እንዲህ አይጨክንም እርኩስ መንፈስ ካልተዳበለው በቀር፤›› ብለው አዛውንቱ መንፈሳዊ እሳቤያቸውን እያብራሩ ካሰጋን ጨዋታ ጎትተው አወጡን። ረዘም ቀጠን የሚል እስካሁን ትንፋሹን ያልሰማነው ሌላ ወጣት፣ ‹‹እውነታቸውን ነው። እውን ከሰው ቢሆንማ የሙስና፣ የፍትሕ፣ የመልካም አስተዳደር ችግር በአንድ ቀን አይፈታም ነበር?›› አለ ሁላችንንም ከግራ ቀኝ እየቃኘ። ኧረ አንዳንዴም ምሥጋና እወቁ! የሚል ጠፋ ወይስ ምንድነው?!

ወደ መዳረሻችን ተቃርበናል። ‹‹ኧረ ዘንድሮስ ማፈሪያው በዛ፤›› ይላል መጨረሻ ወንበር። ‹‹ስለሙስና እንዳታወራ። ቀፎውን ሳይነኩ ማር ቆረጣ ማን ያቅተዋል። ዕድሜ ለጭሱ፣›› ትላለች ወይዘሮዋ። ‹‹ምን ማለት ነው?›› ሲላት ጎልማሳው፣ ‹‹አይ በቃ። እናንተ ደግሞ እንግሊዝኛ ካልተቀላቀለ ቅኔ መፍታት ያቃታችኋል፤›› ትላለች። ‹‹ኧረ ያፈረበትን ይናገር ልጁ። ምንድነው የሰው ማይክ መንጠቅ? ስንቱን ተነጣጥቀን እንችለዋለን? ምናለበት ብንሰማማ?” ብላ አንዷ ጮኸች። ተሳፋሪው አሳፋሪውን ጉዳይ ለመስማት አቆበቆበ።

አሳፈረኝ ያለውን ቀጠለ ያፈረው፣ ‹‹አማረልኝ ብለው በፌስቡክ እርቃናቸውን እየደነሱ ቪዲዮ የሚለቁትን አላያችሁ? ኮሜንቱ ሁላ ድሮ ሰው ሲያብድ ወደ አማኑኤል ነበር። አሁን ወደ ፌስቡክ ሆኗል እያለ ፕሮፋይሉን ለመክፈት እስኪሳቀቅ ድረስ አፈረ እኮ። ምንድነው ግን እንዲህ እኛና ፌስቡክ ደማችን አልዋሀድ ያለው? በዚያ ስድብ ነው። በዚህ እርቃን ነው። ወዲህ በሃይማኖት ወዲያ ለአቅመ ፖለቲካ በማይበቃ ገለባ ሐሳብ ተበጠበጥን እኮ?›› ሲል ጎልማሳው፣ ‹‹እንደ እኔ አካውንትህን ዘግተህ አትገላገልም?›› አለው። ‹‹ተዘግቶስ የት ይኬዳል? በዚያ ሲዘጋ በዚህ የማይዘጉት መስኮት ይከፈታል። እዚያ እርቃናቸውን የሚደንሱ አውቆ አበዶች ጉድ ሲያሰኙህ ቢቢሲና ሲኤንኤን ደግሞ ሱፍና ክራቫት የለበሰ ዘናጭ ዕብድ ትናንት የሾመውን ዛሬ ሲሽር ያሳዩሃል። የዛሬ ዘመን ዕብዶች ልዩነት በአለባበስና በፖዚሽን ካልሆነ በስተቀር በምን ትለያቸዋህ?” ብላ ቀዘቢት ያበጠውን አፍርጣው አረፈች። ዛሬም እንደ አዲስ የጦር ነጋሪት በሚጎሰምባት ዓለም፣ ቀልበ የጠፋው ቀልበ ቢስ መልክ እየቀያየረ ሲያብድ እንዴት ግራ አይገባን? በዚህ መሀል ወያላው ‹መጨረሻ› ብሎን ተራ በተራ ስንወርድ አንዱ፣ ‹‹የዛሬስ መንገድ ምነው የዶሮ ጀርባ ሆነ?›› ሲል ቀዘቢት፣ ‹‹ስምንተኛው ሺሕ እንዲህ ነው፤›› አለችው፡፡ ይኼኔ ነበር አንዱ ወፈፌ ‹‹የነቀዘ ዋርካን ግንዱን እንጂ ቅርንጫፉን አይቆርጡትም . . . ›› ሲል የተበታተንነው፡፡ መልካም ጉዞ!