Thursday, August 18, 2022
ሌሎች ዓምዶች
    - Advertisement -
    - Advertisement -
    ኪንና ባህልበ‹‹በራሪ ወፎች›› ከግለሰብ እስከ ማኅበረሰብ

    በ‹‹በራሪ ወፎች›› ከግለሰብ እስከ ማኅበረሰብ

    ቀን:

    ‹‹በራሪ ወፎች›› የሚል ስያሜ የተሰጠው የሥዕል ዐውደ ርዕይ በኢትዮጵያ ብሔራዊ ሙዚየም እየታየ ሲሆን፣ በጋለሪው የመጀመርያ ክፍል ካሉት ሥራዎች አብዛኛዎቹ ሴቶች ላይ ያተኩራሉ፡፡ ‹‹ቢውቲ›› (ውበት) እና ‹‹ማዘር ኤንድ ቻይልድ›› (እናትና ልጅ) የተሰኙት ሥራዎች በተለይም የሴቶችን የፊት ገጽ አጉልተው የሚያሳዩ ናቸው፡፡ ‹‹ሎድ›› (ጫና) ደግሞ ሴቶች ያለባቸውን የሥራ ጫና እንዲሁም በማኅበረሰቡ የሚሰጣቸውን ቦታ የሚያሳይ ነው፡፡ የሰውን ስሜት ለመገንዘብ ፊቱን መመልከት ቀዳሚ ማስረጃ ይሆናልና የሴቶችን ስሜት ለማንፀባረቅ ፊታቸውን አጉልቶ ማሳየት እንዳስፈለጋት ሠዓሊቷ ስናፍቅሽ ዘለቀ ትናገራለች፡፡ ደስታንም ይሁን ሐዘንን ለማሳየት ፊትን ከማጉላት በተጨማሪ የሌላ ሰውነት እንቅስቃሴንም ማሳየት ተገቢ በመሆኑም፣ ሴቶች የተለያዩ ሥራዎችን ሲያከናውኑ የሚያሳዩ ሥራዎች አቅርባለች፡፡

    በ1977 ዓ.ም. ከአዲስ አበባ ሥነ ጥበብ ትምህርት ቤት የዛሬው አለ የሥነ ጥበብና ዲዛይን ትምህርት ቤት የተመረቀችው ስናፍቅሽ፣ በማኅበራዊ ጉዳይ ባተኮሩ ሥራዎቿ ትታወቃለች፡፡ የሴት ሠዓሊያት ሥራዎችን፣ ከማስተዋወቅ ጋር በተያያዘ ላለፉት በርካታ ዓመታት የሠራች ሲሆን፣ በ1988 ዓ.ም. የተመሠረተው የሥነ ጥበብ ሴቶች ማኅበር ‹‹ፏ ብዙ ነን›› መሥራች አባልና አሁን የሴት ሠዓሊያን ማኅበር ፕሬዚዳንት ነች፡፡ ባለፉት ዓመታት በግሏና ከሌሎች ሠዓሊያን ጋር በጥምረት እንዳቀረበቻቸው ሥራዎች ሁሉ በ‹‹በራሪ ወፎች›› ሴትነት ግንባር ቀደሙን ቦታ ይዟል፡፡ ሴቶች ማንኛውንም ነገር ከመሥራት ጾታቸው ፈጽሞ እንደማያዳግታቸው በሥራዎቿ ማንፀባረቅ እንደምትችል ትናገራለች፡፡

    ብዙ ቤተሰብ ሴትና ወንድ ልጆች ጾታቸውን ያማከለ ሚና እንዲኖራቸው አድርጎ ስለሚያሳድግ፣ ልጆች ካደጉም በኋላ በማኅበረሰቡ ከተቀመጠላቸው ማንነት ለመውጣት ይቸገራሉ፡፡ ሴቶች የቤት ውስጥ ኃላፊነትን ብቻ መወጣት እንዳለባቸው ከመግለጽ ጀምሮ ማኅበረሰቡ በሌሎች ክንውኖችም የሴቶችን ሚና ይወስናል፡፡ ይህ ተለውጦ  ለሴቶችና ለወንዶች እኩል ዕድል እንዲሰጥ የማኅበረሰቡን ግንዛቤ ማሻሻል የግድ ይላል፡፡ ይህን ለውጥ ለማፋጠን ደግሞ ሥነ ጥበብ ትልቁን ድርሻ ይወስዳል፡፡ ስናፍቅሽ እንደምትለው፣ እንደ ‹‹ሎድ›› (ጫና) ያሉ ሥራዎቿ ማኅበረሰቡ ሴቶችን የሚመለከትበትን የተዛባ መንገድ በማሳየት ለውጥ እንዲመጣ ያሳስባሉ፡፡ ሴቶች በቤት ውስጥ ሥራ ብቻ የሚገደቡ ሳይሆን እንደችሎታቸውና እንደፍላጎታቸው በማንኛውም የሥራ መስክ የሚሰማሩ መሆናቸውንም ያመለክታሉ፡፡

    እሷ እንደምትለው እንደ ሴት ያሏት የሕይወት ተሞክሮዎች በሥራዎቿ ይንፀባረቃሉ፡፡ ‹‹አጠገቤ ያለውን ነገር በተሻለ ሁኔታ ስለምረዳ ሴትነት በሥራዎቼ ተፅዕኖ አድርጓል፤›› ትላለች፡፡ የሦስት ልጆች እናት የሆነችው ሠዓሊቷ፣ በቤቷኗ በአካባቢዋም ጥንካሬንና መቻልን የሚያሳዩ ሥራዎች ታከናውናለች፡፡ ‹‹የወንድ›› ‹‹የሴት›› የሚለው ክፍፍል እንዲቀር ከግለሰቦች ጀምሮ እንቅስቃሴ ሲደረግ ማኅበረሰባዊ ለውጥ ይመጣልም ትላለች፡፡ ማኅበረሰቡም ይህንን እንዲረዳ በሥራዎቿ ሴትነትን ታጎላለች፡፡

    ‹‹ቤተሰብ ወንድና ሴት ልጆቹን የሚያሳዳድግበት መንገድ አድገው ወደ ማኅበረሰቡ ሲቀላቀሉ ያላቸው ማንነት መነሻ ስለሆነ፣ ሁለቱም ግባቸውን ከማሳካት ጾታ እንደማይገድባቸው ሊነገራቸው ይገባል፤›› ትላለች፡፡ ከግለሰቦች የሚጀምረው ለውጥ በአገር ደረጃ እንደሚስተዋልም ተስፋ ታደርጋለች፡፡ ሠዓሊቷ ሥራዎቿን ለማሳየት ወደ ክልል ከተሞች በምትጓዝበት ወቅት የሥዕል ዝንባሌ ካላቸው ሴቶች ጋር በቅርበት ትሠራለች፡፡ የሚኖሩበት ማኅበረሰብ የሚያደርስባቸው ጫና በራሳቸው እንዳይተማመኑ ሲያደርጋቸው እንደምትመለከትና ይህንን ለመቅረፍ በአገር ደረጃ መሠራት እንደሚገባው ትገልጻለች፡፡ በአንድ ከተማ የገጠማትን እንደገለጸችው፣ አንዲት ሴት የሣለችውን ሥዕል ለስናፍቅሽ ልታሳያት ብትፈልግም ወደ መድረኩ መውጣት አልደፈረችምና ሥዕሏን ጠቅልላ በአንድ ወንድ ላከችላት፡፡ ስናፍቅሽም ሴቷ የራሷን ሥራ እንድታሳይ ጠየቀቻት፡፡ ልጅቷም እያፈረችና እየተሸማቀቀች ወደ መድረኩ በግድ ሄደች፡፡ ሴቶች በራሳቸው እንዲተማመኑ ማኅበረሰቡም ለሥራዎቻቸው ዕውቅና እንዲሰጣቸው ሲሠራ እንዲህ ዓይነት አጋጣሚዎች እንደሚቀንሱ ታምናለች፡፡

    በሥራዎቿ ሴትነትን ስታነሳ ስለ አሉታዊ ነገሮች ብቻ ሳይሆን አወንታዊ ገጽታንም እንደምታሳይ ትገልጻለች፡፡ ጭቆናን ብቻ ሳይሆን ነፃነትን፣ ከሐዘን ባሻገር ስለ ሐሴትም ሥራዎቿ ይናገራሉ፡፡ ብሩህና ተስፋ ሰጪ የሆኑ ቀለማትን በመጠቀም ቀና ስሜትን አሳያለሁ ትላለች፡፡ ባህላዊ ጉዳዮች ስለሚማርኳትም፣ ባህላዊ አለባበስ፣ የፀጉር አሠራርና ማኅበራዊ መስተጋብር በሥዕሎቿ ይንፀባረቃሉ፡፡

    በሁለተኛው የጋለሪው ክፍል ያሉት ሥራዎች ግላዊ ስሜት ከማስነበብ ማኅበረሰቡን እስከመጠየቅ ይሄዳሉ፡፡ በ‹‹ኢት ዳዝንት ኮንሰርን ሚ›› (የለሁበትም) ሰዎች ‹‹ይሄ ጉዳይ እኔን አይመለከተኝም›› ሲሉ የሚያሳዩትን የእጅ እንቅስቃሴ በመወከል በርካታ እጆች ይታያሉ፡፡ በሠዓሊቷ ገለጻ፣ ብዙዎች ግላዊነትን በሚመርጡበት የአሁኑ ዘመን፣ ሰዎች የሌላው ጉዳይ አይመለከተኝም ሲሉ ይደመጣል፡፡ በቀላሉ መንገድ ላይ ሰዎች ሲጣሉ ከሚያስታርቀው ሰው ይልቅ ሲደባደቡ ዝም ብሎ መመልከት የሚመርጠው ቁጥር ያመዝናል ትላለች፡፡ እንደ ማኅበረሰብ በጋራ የሚመለከቱን ነገሮች ላይ ኃላፊነት ሊሰማን ይገባል ስትልም ትገልጻለች፡፡

    አብዛኛዎቹ ሥራዎቿ ሰዎች በግለሰብ ደረጃ ያላቸው ማንነት ስብስብ እንደ ማኅበረሰብ እንደሚገልጻቸው ያስረዳሉ፡፡ ከሥራዎቿ መካከል ግላዊ ስሜትን የሚያንፀባርቁና የማንነት ጥያቄ የሚያነሱም አሉ፡፡ ‹‹ሎንነስ›› (ብቸኝነት)፣ ‹‹ፉል በት ኢምፕቲ›› (ሙሉ ነገር ግን ባዶ)፣ ‹‹ሁ አም አይ?›› (ማን ነኝ?)ን መጥቀስ ይቻላል፡፡ የዐውደ ርዕዩ መጠሪያ ‹‹ዘ ፍላይንግ በርድስ››  (በራሪ ወፎች)ን ጨምሮ በሦስተኛው የጋለሪው ክፍል ባሉት ሥራዎቿ ክብ ቅርፅን በብዛት ተጠቀማለች፡፡ ‹‹ጎል›› (ግብ)፣ ‹‹አራውንድ አስ›› (በኛ ዙሪያ) እና ‹‹ሰርክል ኤንድ ዊንዶውስ›› (ክብና መስኮቶች)ን መጥቀስ ይቻላል፡፡

    ሙሉ ክብና ግማሽ ክብ በተምሳሌትነት በሕይወት ውስጥ ሞልተዋል የሚባሉ ነገሮች ቢኖሩም ሁሌ ጎዶሎ ነገር እንደማይጠፉ ለማሳየት እንደተጠቀመችበት ትገልጻለች፡፡ ከሥራዎቿ ጥቂቱ በፕላስቲክ የተሠሩ ሲሆን፣ ደማቅና ደብዛዛ ቀለማትንም በመለዋወጥ ተጠቅማለች፡፡ ‹‹በፊት ጥቁር ቀለም አልደፍርም ነበር፡፡ ብርሃንና ጨለማን እያዋሃዱ   (በኮንትራስት) በመሥራት አንዱ የአንዱ ውጤት መሆኑንና መዟዟራቸውን ያሳያል፤›› ትላለች፡፡ መወለድ፣ መኖርና መሞት የሚፈራረቅበትን የሕይወት ዑደት በክብነት እሽከርክሮሽ ማሳየቷንም ታክላለች፡፡

    ‹‹በራሪ ወፎች›› የሚለው የዐውደ ርዕዩ ስያሜ፣ ወፎችን ተምሳሌት በማድረግ የሰዎችን ጉዞ ያመላከተችበት ነው፡፡ ከወፎች የመብረር ፍጥነት ጋር ሊቀራረብ በሚችል መልኩ ሰዎች በሐሳባቸውም በአካላቸውም እንደሚበሩ ትገልጻለች፡፡

    ስናፍቅሽ ከአዲስ አበባ በተጨማሪ ሥራዎቿን ወደ ክልል ከተሞች በመውሰድ ታሳያለች፡፡ በተለይ ከ2005 ዓ.ም. ወዲህ በየክልሉ እየተዘዋወረች ትሠራለች፣ በከፍተኛ ትምህርት ተቋሞች እየተዘዋወረች ሥነ ጥበባዊ የውይይት መድረኮች ታዘጋጃለች፡፡ በጅማ፣ በጎንደር፣ በወለጋና በመ<span style=”font-size:12.0pt;line-height:200%;font-family:&quot;Ge” ez-1=”” numbers”,”sans-serif”‘=””>Gለ የግል ዐውደ ርዕይ ያሳየች ሲሆን፣ በአዳማ፣ በአምቦና በአርባ ምንጭ ዩኒቨርሲቲ ውይይቶች አዘጋጅታለች፡፡ በሥነ ጥበቡ ዘርፍ ተመሳሳይ ሙከራዎች አነስተኛ በመሆናቸው፣ ከአዲስ አበባ ውጪ ያለው እንቅስቃሴ ቀዝቃዛ ነው፡፡

    ሠዓሊቷ እንደምትለው፣ ሠዓሊያን ሥራዎቻቸውን ወደ ክልል ከተሞች ይዘው ሲወጡ ሥዕሎቻቸውን ከማጓጓዝ ጀምሮ ለማሳየትም የበጀት እጥረት ይገጥማቸዋል፡፡  እሷም እነዚህ ፈተናዎች ሲገጥሟት እየተጋፈጠች ሥራዎቿን ከአዲስ አበባ ውጪ እንደምታሳይ ትናገራለች፡፡ ሆኖም ከአቅሟ በላይ ሲሆን ሙከራዋ ሊገታም ይችላል፡፡    ሠዓሊያን የመጀመርያ ኃላፊነታቸው ሥዕል መሥራት ነውና ያንን ካደረጉ በኋላ ሥራዎቻቸውን በማሳየት ረገድ እገዛ የሚያደርግላቸው አካል ያስፈልጋል፡፡ ማጓጓዣ በማመቻቸትና ሠዓሊያን የሚያስፈልጋቸውን ወጪ በመሸፈን የሚደግፉ ቢኖሩ፣ የሥነ ጥበብ ተደራሽነት እንደሚሰፋም ትገልጻለች፡፡

    - Advertisement -

    ይመዝገቡ

    spot_img
    spot_img

    ተዛማጅ ጽሑፎች
    ተዛማጅ

    12ኛ ክልል እንዲቋቋም ህዝበ ውሳኔ እንዲካሄድ ተወሰነ

    የፌዴሬሽን ምክር ቤት በክልል የመደራጀት አቤቱታን ተቀብሎ በመመርመር ሕዝበ...

    የኬንያ ምርጫ ቀጣናዊ አንድምታው

    በዘመናት ውስጥ ሳይናወጥ መዝለቅ የቻለ ይሉታል አንዳንዶች፡፡ የአገሮቹ መሪዎች...

    ባንኮች በትልልቅ ባለሀብቶችና በከተሞች ላይ ያተኮረ የብድር አቅርቦታቸውን እንዲያርሙ ብሔራዊ ባንክ አሳሰበ

    የአገሪቱ ባንኮች ዋነኛ ተግባራቸው የሆነው ብድር የማቅረብ አገልግሎት እንከን...