Monday, August 8, 2022
ሌሎች ዓምዶች
    - Advertisement -
    - Advertisement -

    የተመረጡ ፅሑፎች

    ማን ማንን አይዞህ ይበል?

    እነሆ መንገድ ከኮተቤ ወደ ቀራኒዮ። ‹‹የሴት ልጅ ሸክሟ በእንስራ ውኃ ነው፣ አንቺን የደም ገንቦ ያሸከመሽ ማን ነው?›› እያለ ወያላችን አጠገቤ የተቀመጠችውን አንገተ ብርሌ ያደንቃል። ቆንጅት አልዋጥላት ብሎ፣ ‹‹ትንሽ ቆይተህ ጠጋ በይ ለማለት ነው?›› ነቅቼብሃለሁ፤››ትለዋለች። ወያላው ወዲያው በስጨት ብሎ፣ ‹‹ምን ስለሆንሽ ነው የማትጠጊው? ዘለዓለም ከአንቺ ጋር ድብድብ? ቆይ ለምን የኔን ታክሲ መርጠሽ ትሳፈሪያለሽ?›› ብሎ ጮኸባት። የወያላውና የለግላጋዋ ትውውቅ የዛሬ ብቻ አይመስልም። ‹‹አልጠጋም አልጠጋም። ትርፍ መጫን ወንጀል ነው፣ ወንጀል ነው። ጨርሻለሁ፤›› ብላ በስምንት ነጥብ ዘጋችው። ‹‹አንተ በቃ ተዋት። የራስህ ጥፋት ነው። ገና በሩቁ ስታያት አልጭንሽም አትላትም?›› ብሎ ሾፌሩ መዓት ከወረደበት በኋላ ጋቢና ወደተሰየሙት ሹክክ ብሎ፣ ‹‹ይኼ ሁሉ ሰው ቆሞ በፀሐይ ሲቀቀል እያየች ምንም አይመስላትም ስልህ። እሷም እንዲችው ስትቀቀል ትውላታለች እንጂ ትርፍ ልጫንሽ ብትላት እሺ አትልም። እመነኝ ሞክሬያታለሁ። አካብዴ ናት፤›› ይላል።

    ይኼኔ ሰምታው ኖሮ፣ ‹‹አዎ አካብዳለሁ። ከተፈቀደው በላይ መጫን የትራፊክ ሕግ አይፈቅድላችሁም። ለምን ትርፍ ትጭናላችሁ?›› ብላ ቱግ አለች። ‹‹ተረፋችኋ! እናንተ ስትተርፉ እኛ ምን እናድርግ?›› አለ ወያላው ጣልቃ ገባ። ‹‹አንተን አላናገርኩህም?›› ብላ ስትመናጨቅ ወያላው፣ ‹‹አሃ እኔም ትርፍ ሆንኩብሽ?›› ብሎ አፍ ዕላፊ መናገር ሲጀምር ከፊታችን ከሾፌሩ ጀርባ የተሰየሙ አዛውንት፣ ‹‹ኧረ እባካችሁ በቃ ይብቃችሁ። አንቺም አንዴ አቋምሽ ታውቋል ዝም በይ። አንተም ገና ለገና በአገሩ አንድ ሰው ዘራፍ አለብኝ ብለህ አትወብራብን። መብቷ ነው። መደራረብ እኮ ለእኛም ቢሆን የውዴታ ግዴታ ሆኖብን እንጂ ፍላጎታችንም፣ ግዴታችንም አይደለም፤›› ብለው ውኃ ሲቸልሱበት ነገሩ በረደ። መትረፋችን ሳያንስ ትርፍ የምንነጋገረው ነገር እኮ ባሰ እናንተ!

    እና ጉዟችን አንደኛውን ሩብ እያገባደደ ነው። ‹‹ያዝላቸው!›› ወያላው የታክሲያችንን ገላ በመዳፉ ይጠፈጥፋል። መጨረሻ ወንበር የተሰየመች ባለንቅሳት ታዳምቃለች። ‹‹ወይ ጉድ ይኼ ሁሉ ሰው ምንድነው?›› ትገረማለች። ‹‹ጥበቃ ነዋ። አንቺም አሁን እንዲህ ተዝናንተሽ መቀመጥሽን አትይ። ሁላችንም ጥበቃ ላይ ነን፤›› ይላታል አጠገቧ የተሰየመ ወጣት። ሦስት የፊት ጥርሱ እንደ ቀይ አገዳ መሀል መሀል ወገቡ ላይ ተከትክቶ ተሸርፏል። ‹‹የምን ጥበቃ?›› የዋሂት ታደርቀዋለች። ‹‹የምቾት ነዋ። ሌላ ምን ትጠብቂያለሽ ደግሞ ከዚህ ዓለም? ዓለም አንድ ያላት ነገር ተድላና ምቾት ነው። የነፍሱን ነገር ካላሰብሽ ደግሞ ምቾት እዚህ አፍንጫሽ ሥር ነው። እመኝኝ…›› ብሎ ተመቻችቶ ተቀመጠና ልብ ብሎ አጠናት። ለከተማው እንግዳ፣ ለሰፈሩ ባዳ፣ ለመንገዱ አዲስ መሆኗን ሲያምን አፉን አሹሎ ጨዋታውን ቀጠለ።

    ‹‹እስኪ አስቢው አሁን ጠዋት ከእንቅልፍሽ ብድግ ስትይ በቀኝሽ በሙቅ ውኃ የተነከረ ፎጣ ይዞ አንድ አገልጋይሽ ʻእንደምን አደሩ እሜቴʼ ብሎ ፊት ማበሻ ያቀብልሻል። በግራ በኩል ቀኝ እጄ የምትያት ደንገጡር በባዶ ሆድ ሁለት ብርጭቆ የማር ውኃ አዘጋጅታ በፍቅር ትግትሻለች። ከዚያማ ተይው። ከአልጋሽ ሳትወርጂ ጁሱ፣ ወተቱ፣ እንቁላሉ፣ አሳው፣ ፍራፍሬው ይመጣልሻል። ይኼ ሁሉ ቁርስ ነው እሺ…›› እያለ እያለ ይቀጥላል። ‹‹ይኼ የት ነው? ከአፍሪካ መሰስ ብለሽ ስትወጪ…›› ብሎ ሳይጨርስ ሦስተኛው ረድፍ ላይ ኢርፎን ጆሮው ላይ ሰክቶ ድምፁን አጥፍቶ የቆየ ጎልማሳ፣ ‹‹ዓይናችን እያየ ጆሯችን እየሰማ አጠገባችን ሕገወጥ ደላላ…›› ብሎ ጮኸ። አማሎ አማሎ ያናወዛት ምስኪንም ከፍዘቷ ነቅታ፣ ‹‹ክላልኝ አንተ…›› ብላ ፊቷን አዞረችበት። የዘንድሮን ጮሌ ፊት በማዞር ብቻ ዝም ካስባልነውም አንድ ነገር ነው።

    - Advertisement -

    ታክሲያችን ጉዟዋን ቀጥላለች። ማንም እንዳይደረብብኝ ካለችው ሞጋች በስተቀር ሁሉም ወንበር ላይ ትርፍ ሰው ተገጥግጧል። ወያላው በዚህ መሀል እያንዳንዱን ሒሳብ ካላመጣችሁ ብሎ ይተናነቀናል። ‹‹ኧረ እባክህ ፋታ ስጠን? ገና ለገና ወደ ቀራንዮ ጫንኳቸው ብለህ መስቀል ታሸክመናለህ?›› ይለዋል አንዱ። ወያላው ነገር በዝቶበት ነው መሰል ዝም አለ። ይኼኔ ከጎልማሳው አጠገብ የተየሰመች ወይዘሮ፣ ‹‹የራሱን መስቀል ያልተሸከመ ሰው ማን አለ? ይኼ እኮ በመፈጠር ዕጣ የሚታደልህ እንጂ ታክሲ ስትሳፈርና ስትወርድ የሚጫንብህ አይደለም፤›› አለችው። እንዲያ ስትለው ቀራኒዮን በመስቀል አዋዝቶ ያነሳው ተሳፋሪ ዝም ብሎ አያት። ዝም አለኝ ብላ ቀጠለች። ‹‹ይህቺ ዓለም እኮ ሰጥቶ በመቀለበል ሒሳብ ብቻ ሳይሆን የምታምነው ሒሳብ በማወራረድም ነው። እያንዳንዳችን ሒሳብ ሳናወራርድ ከዚህች ሕይወት ውልፍት ማለት የለ፤›› ትላለች።

    ‹‹አሃ እንዳንቺ አባባል ሕይወት በትርፍ ሰዓቷ ነጋዴ ናት እያልሽ ነዋ ጎልማሳው ፈገግ ብሎ እያያት ጠየቀ። ‹‹ድብን አድርጋ። ያልትወራረደና ያልተመረመረ ሕይወት ደግሞስ ሕይወት ነው እንዴ?›› ስትለው፣ ‹‹መወራረዱን ግድ የለም ይሁን። ወደድንም ጠላንም ራሷ ሕይወት ማወራረዷ አይቀርም። መመርመሩን ግን እንጃ። እንኳን ሕይወትን ገና መቼ የምንናገረውን መመርመር አልጀመርንም እኮ። ዘረኝነት፣ ስድብ፣ ጥላቻ፣ በቀል የሚያጭሩና የሚያበረታቱ ያልታረሙ ንግግሮችን፣ ያልተገሩ አስተሳሰቦችን እያራመድን መስሎኝ ደህና ተስፋ የሰጠን እንቅስቃሴ ሁሉ እንዲህ ውርጭ የወረሰው፤›› ሲላት ፖለቲካ ሊያናግራት መስሏት ወይዘሮይቱ በጥርጣሬ ዓይን አየችው። ‹‹ይኼው አንቺ አሁን ደህና የነበርሽው ሴትዮ ተመልከች በአንዴ ወደ በረዶነት ስትቀየሪ…›› ሲላት ነገሩ ባያስቃትም ለይስሙላ ፈገገችለት። ጥርስ ላይ የታወጀ ቀን ብቻ በምን እንደምንሸነጋገል ተያይተን!

    አጠገቤ የተቀመጠችዋ አንገተ ብርሌ ሆላንድ ኤምባሲን እንደጨረስን ወረደች። ወያላው፣ ‹‹ሁለተኛ እንዳላይሽ…›› እያለ ይዝታል። ‹‹እንዴ ምን ሊላት ነው ይኼ ልጅ? በገዛ አገሯ? በገዛ መሬቷ?›› ትላለች ወይዘሮዋ። ‹‹ኧረ እባክሽ ሴትዮ ዝም በይ። ዝም ብለሽ መብቷ ብቻ አትይም። አገር መሬት ቅብጥርስ ምን ያስብልሻል? ልታስወነጭፊብን ነው እንዴ?›› ብሎ መጨረሻ ወንበር የተሰየመ ወጣት ደነፋ። ‹‹በገዛ አፌ ምን አገባህ?›› ብላ ዞራ ልትገጥም ስትል አዛውንቱ፣ ‹‹ኧረ እባካችሁ እናንተ ሰዎች። እርቧችሁ ነው? ሆዳችሁ ባዶ ነው? ከሆነ ንገሩንና ምግብ እንዘዝላችሁ። በተረፈ ሆዳችሁ ካልጎደለ ምንድነው በትንሽ ትልቁ ሽቅብ ሽቅብ የሚላችሁ? እኛም እኮ ያለመለከፍ መብት አለን፤›› ብለው ሲቆጡ ጫጫታው ረጭ አለ። አጠገቤ እናትና ልጅ ተሰይመዋል። ሚሚ ቀልባችንን መሳብ ጀምራለች። ከታክሲው ንጭንጭ ያለያየን ቢመስለንም መልሶ ስለታክሲ መሆኑ አልቀረም።

    ‹‹ማሚ ለምንድነው ሁሌ ብር መኪና ውስጥ ለሌላ ሰው የምትሰጪው?›› ጠየቀች ሚጡ። ‹‹እየሰጠሁ ሳይሆን እየከፈልኩ ነው እናትዬ። ካልከፈልን እኮ አይወስዱንም፤›› እናት አባብላ ታስረዳለች። ‹‹ለምንድነው ሁሉም ነገር የሚከፈልበት?›› ብላ መልሳ ስትይቃት ተሳፋሪው እየተሳሳቀ ማደግን ይረግማል። እናት ‹‹ይኼ ለእነሱ ሥራ ነው፣ እኔ ሥራ ሠርቼ ለአንቺ ከረሜላ፣ ብስኩት፣ ልብስ እንደምገዛልሽ እነሱም ሰው በመኪና እየወሰዱ ለልጆቻቸው ልብስና ከረሜላ ይገዛሉ። ገባሽ?›› ገባት ብለን ስጠብቅ ሌላ ጥያቄ መጣ። ‹‹ግን ከረሜላም፣ ብስኩትም፣ ልብስም፣ ምግብም፣ ታክሲም ሁሉም ነገር ለምን ይከፈልበታል? ለምን ሁሉም በነፃ የፈለገውን እየተቀበለ ደግሞ እየሰጠ አይኖርም?›› ብላ ብትጠይቅ ጥያቄና መልሱን መቋጫው የጨነቃት እናት፣ ‹‹እሱ ስታድጊ ይገባሻል…›› ብላ አለፈቻት። ከገባን የተምታታብን እንደማይብስ ሁሉ!

    ቀራኒዮ ተቃርበናል። ስልችታችንና መተፋፈጋችን ጣራ ነክቷል። ይኼን ጊዜ አንድ እንግዳ ድምፅ ነገር ከመሀላችን ወጣ። ጎማ ላይ በትርፍነት የተቀመጠ ተሳፋሪ ነው። ገጽታው ክፋት በሞላባቸው የማጣት ኃያላን መናፍስት የተገረፈ ይመስላል። ‹‹እባካችሁ እባካችሁ እርዱኝ?›› አለ ጮክ ብሎ። ‘እግሩ ተቀርቅሮበት ነው?’ ይላል ወያላው። ‘ሞባይሉን ጥሎ ይሆናል’ ወይዘሮዋ። ‘ተሳስቶ ተሳፎሮ ይሆናል’ ከጎኔ። ልመና ነው ብሎ የገመተ የለም። ‹‹አቦ ተናገር እንጂ። አንተም እንደ ኢንተርኔት ተዘግተሃል እንዴ? ምን ትንተባተባለህ?›› ወያላው ምሕረት በሌላቸው ደቋሽ ቃላት ሲያዋክበው ሾፌሩ ይቆጣዋል። ‹‹ወንድሜ ታሞብኝ እዚህ ድረስ ላሳክመው አምጥቼው ይኼው ካንሰር ነው ብለውኝ ሳይድን ይዤው ልመለስ ነው። እኔ ገንዘብ አይደለም የምለምናችሁ። እባካችሁ እባካችሁ ስለማተባችሁ ተለመኑኝ፤›› እያለ ዙሩን አከረረው።

    ‹‹እና ገንዘብ ካልፈለግክ ምን እንርዳህ? ወይዘሮዋ ጠየቀች። ‹‹እንዲያው በዓይኔ አይቻለሁ፣ ሲሠራ አይቻለሁ፣ አምነዋለሁ የምትሉት ፀበል ጠቁሙኝ። ያልሞከርኩት የለም። ግን ቢጨንቀኝ ነው፤›› ሲል የመሀል አዲስ አበባ ልጆች በሳቅ አሽካኩ። ጎልማሳውና ወይዘሮዋ አሽሟጠጡ። አዛውንቱ በአንክሮ ዘወር ብለው አይተውት፣ ‹‹ስማኝ ልጄ እሱ ራሱ ካላመነ በሰው እምነት ማንም አይድንም። የእያንዳንዳችን እምነት የተለያየ ነው። ጨንቆህ ነው አውቃለሁ። ግን ደግሞ ሳታስበው ሌላ ችግር ላይ እንዳትወድቅ። ፈጣሪ ያለውን በፀጋ ተቀበል። ካለለት በራሱ እምነት ይዳን፤›› ብለው ሲያበቁ ሁላችንን ተራ በራ እያዩ፣ ‹‹ዘንድሮ ያስቸገረን ምን ሆነና? ያለእምነታችን ምኑንም ሳናውቀው በሰው እምነት፣ በሰው ዕቅድ፣ በሰው ሴራ፣ በሰው ደባ እየተመራን እኮ ነው የዚችን ምስኪን አገር ጥርስ የምናነቃንቀው?›› ሲሉ ወያላው ʻመጨረሻʼ ብሎ በሩን ከፈተው። የጨነቀው እርጉዝ ያገባል የሆነበት መንገደኛ ብዛቱ። የጨነቀውን ማረጋጋትና ማፅናናት የነበረ መልካም እሴታችን ቢሆንም፣ ማን ማንን ያረጋጋ? ማን ማንን አይዞህ ይበል? የጨነቀ ነገር፡፡ መልካም ጉዞ!

    Latest Posts

    - Advertisement -

    ወቅታዊ ፅሑፎች

    ትኩስ ዜናዎች ለማግኘት